თარიღი: 12/25/2019
ნომერი: 9219/2/201
მუხლი: არასასოფლო-სამეურნეო მიწის გადასახადში დარიცხული თანხების მართლზომიერება,
კატეგორია: ქონება,
შემმოწმებელი: მომსახურების დეპარტამენტი
 

№9219/2/2019

25.12.2019

გ ა დ ა წ ყ ვ ე ტ ი ლ ე ბ ა

მომჩივანი: მ.მ. (ს/ნ ...)
შემმოწმებელი: მომსახურების დეპარტამენტი
საქართველოს ფინანსთა სამინისტროსთან არსებულმა დავების განხილვის საბჭომ, დ. გაბლიშვილის (სხდომის თავმჯდომარე), მ. ადეიშვილის, მ. ბარათაშვილის, დ. გახარიას, შ. გვენეტაძის, გ. თინიკაშვილის, შ. კომლაძის, დ. რუხაძის, გ. ფერაძის შემადგენლობით, 25.12.2019 წელს განიხილა და მიიღო გადაწყვეტილება მ. მ.-ის 11.09.2019 წელს რეგისტრირებულ საჩივარზე.

დავის საგანი:
არასასოფლო სამეურნეო მიწაზე ქონების გადასახადში დარიცხული თანხის მართლზომიერება

გასაჩივრებული გადაწყვეტილება:
1. მომსახურების დეპარტამენტის 3.07.2018 წლის №023-515 საგადასახადო მოთხოვნა;
2. მომსახურების დეპარტამენტის 9.07.2019 წლის №21-11/74047 წერილი;
3. შემოსავლების სამსახურის 16.08.2019 წლის №28601 ბრძანება.

დარიცხული თანხა:
ქონების გადასახადი (არა სასოფლო სამეურნეო მიწა) - 217,5 ლარი

ფაქტების აღწერა
მომსახურების დეპარტამენტის 9.07.2019 წლის №21-11/74047 წერილის თანახმად, 2015 წლის არასასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწაზე ქონების გადასახადის დარიცხვა განხორციელდა საგადასახადო კოდექსის 61-ე მუხლის მე-2 ნაწილის „ე“-ქვეპუნქტის საფუძველზე, საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოდან მიწოდებული ინფორმაციის შესაბამისად: საკადასტრო კოდი ..., ფართობი 750 კვ.მ. დანიშნულება - არასასოფლო სამეურნეო. აღნიშნულზე გამოიცა მომსახურების დეპარტამენტის 3.07.2018 წლის №023-515 საგადასახადო მოთხოვნა, რომლის ჩაბარება ადრესატისთვის ვერ მოხერხდა და 2018 წლის 5 სექტემბერს, საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 44-ე მუხლის მე-10 ნაწილის შესაბამისად საჯაროდ გამოქვეყნდა შემოსავლების სამსახურის ოფიციალურ ვებგვერდზე.
17.06.2019 წელს გადამხდელმა განცხადებით მიმართა მომსახურების დეპარტამენტს, 2015 წლის არასასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწაზე ქონების გადასახადში დარიცხული თანხის შემცირებაზე.
მომსახურების დეპარტამენტის 9.07.2019 წლის №21-11/74047 წერილით გადამხდელს ეცნობა, რომ განცხადების წარდგენის თარიღისათვის (17.06.2019 წ.) გასულია საგადასახადო მოთხოვნის გასაჩივრების ვადა და საგადასახადო კოდექსის მე-8 მუხლის მე-5 ნაწილის „ბ“ ქვეპუნქტის თანახმად აღნიშნული დავალიანება ითვლება აღიარებულად. აღნიშნულიდან გამომდინარე, მოკლებულია შესაძლებლობას დააკმაყოფილოს მისი მოთხოვნა.
24.07.2019 წელს გადამხდელმა საჩივრით მიმართა შემოსავლების სამსახურს, რომლითაც ითხოვა ახლად აღმოჩენილი/ახლად გამოვლენილი გარემოების გამო შემოსავლების სამსახურის მომსახურების დეპარტამენტის 2018 წლის 3 ივლისის №023-515 საგადასახადო მოთხოვნაში ასახული არასასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწაზე შეცდომით დარიცხული თანხის ჩამოწერას და ასევე, არ ეთანხმებოდა მომსახურების დეპარტამენტის 2019 წლის 9 ივლისის №21-11/74047 გადაწყვეტილებას.
შემოსავლების სამსახურის 16.08.2019 წლის №28601 ბრძანებით საჩივარი ნაწილობრივ დაკმაყოფილდა, მომსახურების დეპარტამენტს დაევალა შეისწავლოს/გაანალიზოს საქმეში წარმოდგენილი მტკიცებულებები და შესწავლის შედეგების გათვალისწინებით სათანადო საფუძვლების არსებობის შემთხვევაში განახორციელოს 2018 წლის 3 ივლისის №023-515 „საგადასახადო მოთხოვნაში“ ასახული თანხების კორექტირება (შემცირება), დანარჩენ ნაწილში საჩივარი არ დაკმაყოფილდა.

შემოსავლების სამსახურის არგუმენტაცია
შემოსავლების სამსახური აღნიშნავს, რომ საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 299-ე მუხლის მე-2 ნაწილის თანახმად, საგადასახადო შემოწმების აქტი და მის საფუძველზე მიღებული გადაწყვეტილება საჩივრდება ამ დოკუმენტის საფუძველზე გამოცემულ საგადასახადო მოთხოვნასთან ერთად. საგადასახადო კანონმდებლობა განსაზღვრავს საჩივრის შეტანის ვადას, რომლის განმავლობაშიც პირს შეუძლია მოახდინოს საჩივრის უფლების რეალიზება; კერძოდ, საგადასახადო კოდექსის 299-ე მუხლის მე-4 ნაწილის შესაბამისად, პირს უფლება აქვს, გაასაჩივროს საგადასახადო ორგანოს გადაწყვეტილება მისი ჩაბარებიდან 30 დღის ვადაში; ხოლო ამავე მუხლის მე-6 ნაწილის თანახმად, 30-დღიანი ვადის გასვლის შემდეგ დავის დაწყება დასაშვებია ახლად აღმოჩენილი ან ახლად გამოვლენილი გარემოებების ან მტკიცებულებების საფუძვლით. აღნიშნული მუხლის მე-7 ნაწილის თანახმად კი ახლად აღმოჩენილად ან ახლად გამოვლენილად ითვლება ისეთი გარემოებები ან მტკიცებულებები, რომლებიც მომჩივანმა არ იცოდა და არ შეეძლო სცოდნოდა მისთვის არასასურველი გადაწყვეტილების მიღებამდე და რომელთა დროულად წარდგენა გამოიწვევდა მომჩივნისათვის ხელსაყრელი გადაწყვეტილების მიღებას.
შემოსავლების სამსახური განმარტავს, რომ ახლად აღმოჩენილი ან ახლად გამოვლენილი გარემოებები წარმოადგენენ ობიექტური სინამდვილის იურიდიულ ფაქტებს და არა მომჩივნის დასკვნებს ან არგუმენტებს. ახლად აღმოჩენილი ან ახლად გამოვლენილი გარემოებები მატერიალურ სამყაროში მიმდინარე მოვლენები, მოქმედებები, პროცესებია, რომლებიც მომჩივანმა არ იცოდა და არ შეეძლო სცოდნოდა მისთვის არასასურველი გადაწყვეტილების მიღებამდე და რომელთა დროულად წარდგენა გამოიწვევდა პირისათვის ხელსაყრელი გადაწყვეტილების მიღებას. მომჩივანი ვალდებულია დაამტკიცოს ახლად აღმოჩენილი ან ახლად გამოვლენილი გარემოებების არსებობა, რომლებსაც იგი ემყარება მოთხოვნის საფუძვლად. ახლად აღმოჩენილი ან ახლად გამოვლენილი გარემოებები წარმოადგენენ მტკიცების საგანს და სხვა გარემოებების მსგავსად უნდა დადგინდეს დავის განმხილველი ორგანოს მიერ.
წარმოდგენილი საჩივრით ვერ დასტურდება ახლად აღმოჩელი ან ახლად გამოვლენილი გარემოების არსებობა, საჩივრის ავტორი ვერ ასაბუთებს თუ რომელი გარემოების შესახებ არ იცოდა ან არ შეიძლება სცოდნოდა.
საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 299-ე მუხლის მე-4 ნაწილის თანახმად: პირს უფლება აქვს, გაასაჩივროს საგადასახადო ორგანოს გადაწყვეტილება მისი ჩაბარებიდან 30 დღის ვადაში.
ამავე კოდექსის 44-ე მუხლის პირველი, მე-9, მე-10 და მე-11 ნაწილების თანახმად:
1. საგადასახადო ორგანო დოკუმენტს პირს უგზავნის ან/და წარუდგენს წერილობითი ან ელექტრონული ფორმით;
9. საგადასახადო ორგანოს მიერ პირისათვის ელექტრონული ფორმით გაგზავნილი დოკუმენტი ჩაბარებულად ითვლება ადრესატის მიერ მისი გაცნობისთანავე, ხოლო ამ კოდექსის 264-ე მუხლის მე-2 ნაწილით გათვალისწინებულ შემთხვევაში − გაცნობისთანავე ან გადასახადის გადამხდელის ავტორიზებული მომხმარებლის გვერდზე განთავსებიდან 30-ე დღეს, თუ ამ ვადაში ადრესატი შეტყობინებას არ გასცნობია.
10. შემოსავლების სამსახურს ან აღსრულების ეროვნულ ბიუროს უფლება აქვს, დოკუმენტი საჯაროდ გაავრცელოს, თუ შესრულებულია შემდეგი პირობები:
ა) პირს 2-ჯერ მაინც გაეგზავნა/წარედგინა დოკუმენტი წერილობითი ფორმით და ადრესატისათვის მისი ჩაბარება ვერ მოხერხდა;
ბ) პირი არ არის შემოსავლების სამსახურის ოფიციალური ვებგვერდის ავტორიზებული მომხმარებელი ან ავტორიზებული მომხმარებლის გვერდზე განთავსებიდან 30 დღის განმავლობაში ადრესატი დოკუმენტს არ გასცნობია.
11. დოკუმენტის საჯაროდ გავრცელება ხორციელდება მისი შემოსავლების სამსახურის ან აღსრულების ეროვნული ბიუროს ოფიციალურ ვებ-გვერდზე განთავსებით და ჩაბარებულად ითვლება განთავსებიდან მე-20 დღეს.
საგადასახადო კოდექსის 301-ე მუხლის „ე“ ქვეპუნქტის შესაბამისად, დავის განმხილველი ორგანო საჩივარს არ განიხილავს, თუ გასულია საჩივრის წარდგენის ვადა.
განსახილველ საქმესთან დაკავშირებით ირკვევა რომ:
№023-515 საგადასახადო მოთხოვნა ფ/პ მ. მ.-ს (ს/ნ ..., ... სოფ. ი...) შემოსავლების სამსახურის მიერ გაეგზავნა ორჯერ, პირველად 05.07.2018წ რეგ. NHB00000630417 (მობრუნების თარიღი 20.07.2018წ), მეორედ გაეგზავნა 30.07.2018წ რეგ. NHB00000650380 (მობრუნების თარიღი 14.08.2018წ) აღნიშნული კორესპონდენცია ორივეჯერ დაუბრუნდა გამგზავნს (დაბრუნების მიზეზი - „არავინ დამხვდა მისამართზე“).
2018 წლის 25 სექტემბერს, საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 44-ე მუხლის მე-10 ნაწილის შესაბამისად მოხდა ზემოთ აღნიშნული მოთხოვნების საჯაროდ გამოქვეყნება შემოსავლების სამსახურის ოფიციალურ ვებგვერდზე. ამავე მუხლის მე-11 ნაწილის საფუძველზე მოთხოვნა ჩაბარებულად ითვლება გამოქვეყნებიდან მე-20 დღეს.
№3/1492-15 საქმეზე თბილისის საქალაქო სასამართლოს 2015 წლის 25 ნოემბრის გადაწყვეტილებით განიმარტა, რომ ადმინისტრაციული ორგანოსთვის საჯარო შეტყობინებით დოკუმენტის გაცნობის შესაძლებლობამდე დოკუმენტის, როგორც ფოსტით (მინიმუმ ორჯერ), ისე ელექტრონული ფორმით გაგზავნის ვალდებულების დაკისრება განპირობებულია იმ საფუძვლით, რომ საჯარო შეტყობინების გზით ადრესატისთვის დოკუმენტის ჩაბარება ადმინისტრაციული ორგანოს მხრიდან გამოყენებულ იქნეს, როგორც უკიდურესი ღონისძიება. შესაბამისად ადრესატისთვის საჯაროდ გავრცელების გზით დოკუმენტის გაცნობამდე, საგადასახადო ორგანომ სრულყოფილად უნდა გამოიყენოს მის ხელთ არსებული ყველა საშუალება (ტელეფონი, დაზღვეული ან ელექტრონული ფოსტა, მოკლე ტექსტური შეტყობინება და სხვა საშუალებები) გადამხდელისთვის ინფორმაციის მიწოდებისთვის. ზემოაღნიშნული განმარტება გაიზიარა, როგორც თბილისის სააპელაციო, ასევე საქართველოს უზენაესმა სასამართლომ.
საგადასახადო კანონმდებლობის სასამართლოსეული განმარტების გათვალისწინებით შემოსავლების სამსახური თვლის, რომ განსახილველ შემთხვევაში საგადასახადო ორგანოს „საგადასახადო მოთხოვნის“ გამოქვეყნებამდე უნდა გამოეყენებინა გადასახადების ადმინისტრირების საინფორმაციო სისტემაში არსებული მის ხელთ არსებული საკონტაქტო ინფორმაცია. გადამხდელის სარეგისტრაციო მონაცემებში მითითებული იყო ტელეფონის ნომერი.
ზემოაღნიშნული გარემოებებიდან გამომდინარე შემოსავლების სამსახურის მიერ №023-515 საგადასახადო მოთხოვნის საჯაროდ გამოქვეყნებისას არ არის დაცული საგადასახადო კოდექსის 44-ე მუხლის მე-10 ნაწილის მოთხოვნები. შესაბამისად, მოცემულ შემთხვევაში, საჯაროდ გამოქვეყნებასთან გასაჩივრების ვადის ათვლის დაკავშირება არამართლზომიერია.
რაც შეეხება, საჩივარში დასმულ სადავო საკითხს, საქმის ირგვლივ არსებული მასალებითა და მომსახურების დეპარტამენტის მიერ წარმოდგენილი ინფორმაციით ირკვევა, რომ ფ/პ მ. მ.-ის (ს/ნ ...) საკუთრებაში აქვს მიწის ნაკვეთი ს/კ ... დარიცხვა განხორციელდა საჯარო რეესტრიდან მოწოდებული ინფორმაციის საფუძველზე, გადამხდელს ადმინისტრაციულ წარმოებაში მონაწილეობა არ მიუღია. ამასთან საქმეში არსებობს 2019 წლის 27 მაისის ამონაწერი საჯარო რეესტრიდან სადაც ფიქსირდება, რომ მ. მ.-ის საკუთრებაშია ს/კ ... სასოფლო სამერნეო დანიშნულების მიწის ნაკვეთი და არსებობს საჯარო რეესტრის 2019 წლის 14 ივნისის №207951 და 2019 წლის 21 ივნისის №216756 წერილები სადაც აღნიშნულია, რომ ზემოაღნიშნული მიწის ნაკვეთი სასოფლო-სამეურნეო დანიშნულებისაა. საქმეში მოიპოვება 2007 წლის 2 ივნისის ნასყიდობის ხელშეკრულება და სანოტარო აქტი №1-2044 სადაც მ. მ.-მა შეიძინა სასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწის ნაკვეთი.
სსკ-ს 203-ე მუხლი შესაბამისად მიწაზე ქონების გადასახადის გადამხდელია პირი საგადასახადო წლის 1 აპრილის მდგომარეობით: ა) მის საკუთრებაში არსებულ მიწაზე;
სსკ-ს 204-ე მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად, სასოფლო-სამეურნეო დანიშნულებისა და ტყის მიწებზე ქონების გადასახადის წლიური საბაზისო განაკვეთები დიფერენცირებულია ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეულებისა და მიწის კატეგორიების მიხედვით და დგინდება 1 ჰექტარზე გაანგარიშებით, ლარში. 2. არასასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწაზე ქონების გადასახადის განაკვეთები კონკრეტული მიწის ნაკვეთისათვის, მიწის ნაკვეთის ადგილმდებარეობის გათვალისწინებით, ხოლო მე-5 ნაწილის შესაბამისად ქონების გადასახადით დაბეგვრის მიზნებისათვის საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს, სხვა მარეგისტრირებელი ორგანოების, ასევე ადგილობრივი თვითმმართველობების მიერ საგადასახადო ორგანოში წარსადგენი ინფორმაციის ჩამონათვალს და ამ ინფორმაციის საგადასახადო ორგანოში წარდგენის წესს ადგენს საქართველოს მთავრობა.
შემოსავლების სამსახური მიუთითებს საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის მე-2 მუხლის პირველი ნაწილის „კ“ პუნქტზე, რომლის შესაბამისადაც ადმინისტრაციული წარმოება არის ადმინისტრაციული ორგანოს საქმიანობა ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის მომზადების, გამოცემისა და აღსრულების, ადმინისტრაციული საჩივრის გადაწყვეტის, აგრეთვე ადმინისტრაციული ხელშეკრულების მომზადების, დადების ან გაუქმების მიზნით.
საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის მე-4 მუხლის მე-3 ნაწილის შესაბამისად საქმის გარემოებათა იდენტურობის შემთხვევებში დაუშვებელია სხვადასხვა პირის მიმართ განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღება, გარდა კანონით გათვალისწინებული საფუძვლის არსებობისას.
საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის 96–ე მუხლის თანახმად ადმინისტრაციული ორგანო ვალდებულია ადმინისტრაციული წარმოებისას გამოიკვლიოს საქმისათვის ყველა მნიშვნელოვანი გარემოება და გადაწყვეტილება მიიღოს ამ გარემოებათა შეფასებისა და ურთიერთშეჯერების საფუძველზე, რისთვისაც ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის 97–ე მუხლის საფუძველზე მტკიცებულებათა გამოკვლევისათვის უფლებამოსილია გამოითხოვოს საქმესთან დაკავშირებული დოკუმენტები, შეაგროვოს ცნობები, მოუსმინოს დაინტერესებულ მხარეებს, დანიშნოს ექსპერტიზა, გამოიყენოს აუცილებელი დოკუმენტები და აქტები, მტკიცებულებათა შეგროვების, გამოკვლევის და შეფასების მიზნით მიმართოს კანონმდებლობით გათვალისწინებულ სხვა ზომებს. სზაკ–ის 96–ე მუხლის მე–2 პუნქტის თანახმად დაუშვებელია, ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ–სამართლებრივი აქტის გამოცემას საფუძვლად დაედოს ისეთი გარემოება ან ფაქტი, რომელიც კანონით დადგენილი წესით არ არის გამოკვლეული ადმინისტრაციული ორგანოს მიერ.
საქმის გამოკვლევისას მნიშვნელობა ენიჭება ადმინისტრაციული ორგანოს მიერ გადაწყვეტილების მიღებისას ადმინისტრაციული სამართლის პრინციპების დაცვის უზრუნველყოფის ხარისხს, რაც თავის მხრივ, პირდაპირ განაპირობებს ადმინისტრაციული წარმოების მხარის კანონიერ მოლოდინს, რომ ადმინისტრაციული ორგანო გადაწყვეტილების მიღებისას ხელმძღვანელობს სწორედ სამართლით აღიარებული და კანონით განმტკიცებული პრინციპებით.
შემოსავლების სამსახური განმარტავს, რომ პირის უფლება - მიმართოს სახელმწიფოს ნებისმიერ საჯარო დაწესებულებას მისი ინტერესების დასაცავად, განეკუთვნება კონსტიტუციურ უფლებათა სისტემას. ადამიანის უფლებები იყოფა ორ ჯგუფად: მატერიალური და პროცედურული უფლებები. პირის პროცედურულ უფლებათა რიგს მიეკუთვნება ადმინისტრაციული ორგანოსათვის მიმართვის უფლება, შუამდგომლობათა აღძვრის უფლება, მტკიცებულებათა წარდგენის უფლება, სხდომაზე დასწრების და მონაწილეობის უფლება, მოსაზრებათა წარდგენის უფლება, გასაჩივრების უფლება და ა.შ. სწორედ, პროცედურული უფლებების კანონით დადგენილი ფორმებით რეალიზაცია აძლევს პირს შესაძლებლობას, დაიცვას ან აღიდგინოს თავისი მატერიალური უფლებები. სამართლებრივი სახელმწიფოს ფუნქციონირების პრინციპი გულისხმობს პროცედურული უფლებების შეუფერხებლად და დაუბრკოლებლად განხორციელებას, წინააღმდეგ შემთხვევაში, საფრთხე ექმნება მატერიალური უფლებების ჯეროვან რეალიზაციასა და დაცვას.
ადმინისტრაციული კანონმდებლობის იმპერატიული დანაწესი ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტების როგორც ფაქტობრივი, ასევე სამართლებრივი კუთხით დასაბუთების ვალდებულების თაობაზე ემსახურება მიღებული გადაწყვეტილების არა მომავალ დროში, არამედ საკითხის გადაწყვეტის დროისთვის არსებული მდგომარეობით დასაბუთებას. ადმინისტრაციულ-სამართლებრივ აქტში ცალსახად და არაორაზროვნად უნდა იყოს მითითებული ის კონკრეტული ფაქტობრივი და სამართლებრივი წინამძღვრები, რაც საფუძვლად უდევს მოთხოვნის უარყოფას და შეძლებისდაგვარად უნდა გამოირიცხოს ზოგადი ხასიათის ბუნდოვანი განმარტებები. ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის დასაბუთების კანონისმიერი ვალდებულება განპირობებულია იმ გარემოებით, რომ ადმინისტრაციული ორგანო შებოჭოს სამართლით და მოაქციოს თვითკონტროლის ფარგლებში, რამდენადაც გადაწყვეტილების მიღება უნდა ეფუძნებოდეს კონკრეტულ გარემოებებს და ფაქტებს, სწორედ რომელთა შეფასებასაც ადმინისტრაციული ორგანო მიჰყავს საკითხის ამა თუ იმ გადაწყვეტამდე, ანუ სწორედ კონკრეტული ფაქტები და საქმის გარემოებები განსაზღვრავს გადაწყვეტილების იურიდიულ შედეგს და არა პირიქით.
ადმინისტრაციული წარმოების ჩატარება მოიცავს ადმინისტრაციული ორგანოს უმნიშვნელოვანეს პროცედურულ ვალდებულებას - გამოიკვლიოს საქმისათვის მნიშვნელობის მქონე ყველა გარემოება და გადაწყვეტილება მიიღოს ამ გარემოებათა შეფასებისა და ურთიერთშეჯერების საფუძველზე.
საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის ეს უმნიშვნელოვანესი იმპერატიული ხასიათის დანაწესი ემსახურება საჯარო მმართველობის კანონიერების პრინციპს, რამდენადაც ყოველი მმართველობითი გადაწყვეტილების მიღება უნდა ეფუძნებოდეს განსახილველი საკითხის გარემოებებისა და ფაქტების ობიექტურ შესწავლა-გამოკვლევას, რომლის შეფასებიდან უნდა გამომდინარეობდეს საკითხის გადასაწყვეტად ჩამოყალიბებული დასკვნა.
შემოსავლების სამსახურმა მიიჩნია, რომ მომსახურების დეპარტამენტს სადავო აქტის გამოცემისას ადმინისტრაციული წარმოების პროცესში ჯეროვნად არ განუხორციელებია საქმისათვის მნიშვნელობის მქონე ყველა გარემოების გამოკვლევა-შეფასების პროცედურა და გადაწყვეტილება მიღებულ იქნა ამ გარემოებათა შეფასებისა და ურთიერთშეჯერების გარეშე, რის გამოც სადავო აქტი საჭიროებს დამატებით შესწავლას.
საქმეში არსებული მასალებით, ზემოაღნიშნულ ნორმებზე დაყრდნობით და დავების განხილვის საბჭოს სხდომაზე გამოთქმული მოსაზრებების გათვალისწინებით შემოსავლების სამსახურმა მიიჩნია, რომ მომსახურების დეპარტამენტს უნდა დაევალოს შეისწავლოს/გაანალიზოს საქმეში წარმოდგენილი მტკიცებულებები და შესწავლის შედეგების გათვალისწინებით სათანადო საფუძვლების არსებობის შემთხვევაში განახორციელოს 2018 წლის 3 ივლისის N023-515 საგადასახადო მოთხოვნაში ასახული თანხების კორექტირება (შემცირება).

მომჩივნის არგუმენტაცია
2007 წლის 2 ივნისს შეიძინა სასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწის ნაკვეთი 750 კვ. მეტრი, საკ. კოდი ..., რომელიც საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს შეცდომის გამო დაფიქსირდა, როგორც არასასოფლო მიწა. 2015 წელს შემოსავლების სამსახურმა დაარიცხა როგორც არასასოფლო მიწის გადასახადი 217 ლარი, რაც არასწორია.
აღნიშნული მოთხოვნა გაასაჩივრა შემოსავლების სამსახურში, საიდანაც მიიღო უარყოფითი პასუხი, რომ გასაჩივრების ვადა გასულია. ახალი გარემოებების გათვალისწინებით, როგორც აღმოჩნდა აღნიშნული მიწის ნაკვეთის დანიშნულება შეცდომით იქნა მინიჭებული საჯარო რეესტრის მიერ და მისი ბრალეულობა აქ არ არის, შესაბამისად არ ეკუთვნის ამდენი გადასახადი. საჯარო რეესტრის მიერ გასწორდა ხარვეზი და ნაკვეთის დანიშნულებაა სასოფლო-სამეურნეო.
ითხოვს არასასოფლო მიწის გადასახადი შეიცვალოს სასოფლო მიწის გადასახადით და დაერიცხოს სასოფლო მიწის გადასახადის შესაბამისი თანხა, რადგან ნამდვილად არ აქვს საშუალება გადაიხადოს 217 ლარი.

დავების განხილვის საბჭო
მხარეთა არგუმენტაციისა და წარმოდგენილი დოკუმენტაციის განხილვის შემდეგ საბჭომ მიიჩნია, რომ საჩივარი უნდა დაკმაყოფილდეს შემდეგ გარემოებათა გამო:
საგადასახადო კოდექსის 203-ე მუხლის თანახმად, მიწაზე ქონების გადასახადის გადამხდელია პირი საგადასახადო წლის 1 აპრილის მდგომარეობით:
ა) მის საკუთრებაში არსებულ მიწაზე;
ბ) სახელმწიფო საკუთრებაში არსებულ მიწაზე, რომლითაც სარგებლობს ან რომელსაც ფლობს იგი;
გ) მის მფლობელობაში ან/და სარგებლობაში არსებულ, გარდაცვლილი პირის სახელზე რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთზე, გარდა იმ შემთხვევისა, როდესაც მიწის ნაკვეთით სარგებლობა ხორციელდება იჯარის, ქირის, უზუფრუქტის ან სხვა ამგვარი სახის ხელშეკრულების საფუძველზე.
საგადასახადო კოდექსის 61-ე მუხლის პირველი ნაწილის და მე-2 ნაწილის „ე“ ქვეპუნქტის თანახმად,
1. გადასახადის დარიცხვა გულისხმობს საგადასახადო ორგანოს მიერ კონკრეტული საგადასახადო პერიოდისათვის გადასახადის თანხის აღრიცხვასა და ასახვას გადასახადის გადამხდელის პირადი აღრიცხვის ბარათზე, რომლის წარმოების წესს განსაზღვრავს საქართველოს ფინანსთა მინისტრი.
2. გადასახადის დარიცხვის საფუძველია საგადასახადო ორგანოსთვის საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს მიერ მიწოდებული ინფორმაცია, მიწაზე ქონების გადასახადის დარიცხვის მიზნებისათვის.
ამავე კოდექსის 205-ე მუხლის 131 ნაწილის მიხედვით, საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს მონაცემების საფუძველზე საგადასახადო ორგანოს მიერ მიწაზე ქონების გადასახადის დარიცხვისას პირი თავისუფლდება მიწაზე ქონების გადასახადის დეკლარაციის წარდგენის ვალდებულებისაგან. ამ შემთხვევაში საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს მონაცემების საფუძველზე პირს წარედგინება საგადასახადო მოთხოვნა საქართველოს ფინანსთა მინისტრის მიერ დადგენილი წესით.
ამავე კოდექსის მე-4 მუხლის მე-11 ნაწილის თანახმად, საგადასახადო ორგანოს მიერ სასამართლოს/დავის განმხილველი ორგანოს გადაწყვეტილების აღსრულებისას ამ მუხლით გათვალისწინებული ხანდაზმულობის ვადები არ გამოიყენება.
საჩივრის თანახმად, საჯარო რეესტრის მიერ გასწორდა ხარვეზი და ნაკვეთის დანიშნულებაა სასოფლო-სამეურნეო. ითხოვს არასასოფლო მიწის გადასახადი შეიცვალოს სასოფლო მიწის გადასახადით და დაერიცხოს სასოფლო მიწის გადასახადის შესაბამისი თანხა.
საჩივარს ახლავს საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს 14.06.2019 წლის №207951 წერილი, რომლის მიხედვით, უძრავ ნივთზე უფლებათა რეესტრის ელექტრონული წიგნის არსებული მონაცემებით უძრავ ნივთზე მდებარე რაიონი ..., სოფელი ზედა ი..., საკადასტრო კოდით ... საკუთრების უფლება რეგისტრირებულია შემდეგი სახით: ნაკვეთის საკუთრების ტიპი: საკუთრება; ნაკვეთის დანიშნულება: სასოფლო-სამეურნეო; დასუზტებული ფართობი: 750.00 კვ.მ; მესაკუთრე მ. მ. (პ/ნ …); უფლების დამადასტურებელი დოკუმენტი: ნასყიდობის ხელშეკრულება №1-2044, გაფორმების თარიღი: 2.07.2007, ნოტარიუსი ზ. ც. შესაბამისად უძრავი ნივთი, საკადასტრო კოდით …, წარმოადგენს სასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწის ნაკვეთს.
მომსახურების დეპარტამენტის 17.09.2019 წლის №113088-21-11 წერილის თანახმად, ფ/პ მ. მ.-ის 2015 წლის არასასოფლო-სამეურნეო მიწაზე (მდებარე … სოფ. ზედა ი…) ქონების გადასახადის დარიცხვა განხორციელდა საგადასახადო კოდექსის 61-ე მუხლის მე-2 ნაწილის „ე“ ქვეპუნქტის საფუძველზე, საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოდან მოწოდებული ინფორმაციის შესაბამისად (მიწის ნაკვეთის საკადასტრო კოდი: …, ფართობი 750 კვ. მეტრი). საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოდან 2019 წლის 21 ივნისს შემოსავლების სამსახურში შემოსულია №216756 წერილი საიდანაც ასევე დგინდება, რომ მიწის ნაკვეთი მდებარე …, სოფ. ზედა ი…, საკადასტრო კოდი: … ნაკვეთის დანიშნულებაა სასოფლო-სამეურნეო.
შემოსავლების სამსახურის 16.08.2019 წლის №28601 ბრძანებით საჩივარი ნაწილობრივ დაკმაყოფილდა, მომსახურების დეპარტამენტს დაევალა შეისწავლოს/გაანალიზოს საქმეში წარდგენილი მტკიცებულებები და შესწავლის შედეგების გათვალისწინებით სათანადო საფუძვლების არსებობის შემთხვევაში განახორციელოს 2018 წლის 3 ივლისის №023-515 „საგადასახადო მოთხოვნაში“ ასახული თანხების კორექტირება (შემცირება).
საბჭოსთვის ცნობილი გახდა შემოსავლების სამსახურის ხსენებული ბრძანების აღსრულების შედეგი, კერძოდ მომსახურების დეპარტამენტის 2.09.2019 წლის №21-11/94540 წერილით გადამხდელს ეცნობა, რომ საჩივრის წარდგენის თარიღისათვის (17.06.2019 წ.) გასულია მოთხოვნის გასაჩივრების ვადა და საგადასახადო კოდექსის მე-8 მუხლის მე-5 ნაწილის „ბ“ ქვეპუნქტის თანახმად დავალიანება ითვლება აღიარებულად.
ხაზი უნდა გაესვას იმ გარემოებას, რომ შემოსავლების სამსახურის სადავო ბრძანების თანახმად, შემოსავლების სამსახურმა ჩათვალა, რომ №023-515 საგადასახადო მოთხოვნის საჯაროდ გამოქვეყნებისას არ არის დაცული საგადასახადო კოდექსის 44-ე მუხლის მე-10 ნაწილის მოთხოვნები. შესაბამისად, მოცემულ შემთხვევაში, საჯაროდ გამოქვეყნებასთან გასაჩივრების ვადის ათვლის დაკავშირება არამართლზომიერია.
ამგვარად, ვინაიდან, საგადასახადო მოთხოვნით დარიცხული დავალიანება შემოსავლების სამსახურმა არ ჩათვალა აღიარებულად, მომსახურების დეპარტამენტის 9.07.2019 წლის №21-11/74047 წერილი, რომლითაც გადამხდელს ეცნობა, რომ განცხადების წარდგენის თარიღისათვის (17.06.2019 წ.) გასულია საგადასახადო მოთხოვნის გასაჩივრების ვადა და საგადასახადო კოდექსის მე-8 მუხლის მე-5 ნაწილის „ბ“ ქვეპუნქტის თანახმად აღნიშნული დავალიანება ითვლება აღიარებულად, საფუძველს მოკლებულია და უნდა გაუქმდეს.
ყოველივე ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, საბჭოს მიაჩნია, რომ ვინაიდან, საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს წერილებით დასტურდება, რომ მიწის ნაკვეთის დანიშნულებაა სასოფლო-სამეურნეო, მომსახურების დეპარტამენტს, სსკ-ის მე-4 მუხლის მე-11 ნაწილის გათვალისწინებით უნდა დაევალოს დააკორექტიროს დარიცხული არასასოფლო მიწის გადასახადი სასოფლო მიწის გადასახადის შესაბამისი თანხით.

საბჭომ იხელმძღვანელა საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 304-ე მუხლის პირველი ნაწილის „ა“ ქვეპუნქტით, 305-ე მუხლის მე-2 ნაწილით და გადაწყვიტა:

1. საჩივარი დაკმაყოფილდეს;
2. ნაწილობრივ გაუქმდეს შემოსავლების სამსახურის 16.08.2019 წლის №28601 ბრძანება;
3. ნაწილობრივ გაუქმდეს მომსახურების დეპარტამენტის 3.07.2018 წლის №023-515 საგადასახადო მოთხოვნა;
4. გაუქმდეს მომსახურების დეპარტამენტის 9.07.2019 წლის №21-11/74047 წერილი;
5. დაევალოს მომსახურების დეპარტამენტს დააკორექტიროს მომჩივანზე დარიცხული თანხები ამ გადაწყვეტილების შესაბამისად;
6. გადაწყვეტილება შეიძლება გასაჩივრდეს თბილისის საქალაქო სასამართლოში (თბილისი, დავით აღმაშენებლის ხეივანი, მე-12 კილომეტრი, №6) ამ გადაწყვეტილების მომჩივნისთვის ჩაბარებიდან 20 კალენდარული დღის ვადაში.

დათო გაბლიშვილი

სხდომის თავმჯდომარე