თარიღი: 2/11/2021
ნომერი: 11486/2/20
მუხლი: ერთობლივი შემოსავლის გაზრდა არაპირდაპირი მეთოდით,
კატეგორია: ერთობლივი შემოსავალი,
შემმოწმებელი: აუდიტის დეპარტამენტი
 

ქ. თბილისი 11.02.2021
გ ა დ ა წ ყ ვ ე ტ ი ლ ე ბ ა №11486/2/2020
მომჩივანი: შპს კ (ს/ნ )
მოპასუხე: აუდიტის დეპარტამენტი
საქართველოს ფინანსთა სამინისტროსთან არსებულმა დავების განხილვის საბჭომ, ზ. ძნელაშვილის (სხდომის თავმჯდომარე), მ. ადეიშვილის, ნ. ბაბუხადიას, შ. გვენეტაძის, შ. კომლაძის, დ. ლაშხიას, დ. მოლოდინის, დ. რუხაძის, გ. ფერაძის, შემადგენლობით, 11.02.2021 წელს განიხილა და მიიღო გადაწყვეტილება შპს კ-ს 15.10.2020 წელს რეგისტრირებულ საჩივარზე (რეგისტრაციის №11486/2/2020).

დავის საგანი:
საგადასახადო ვალდებულებების განსაზღვრა არაპირდაპირი მეთოდით და საწარმოს განკარგვადი თანხის სახელფასო განაცემად ჩათვლა.

გასაჩივრებული გადაწყვეტილება:
1. აუდიტის დეპარტამენტის 18.06.2020 წლის №225-5 საგადასახადო მოთხოვნა;
2. შემოსავლების სამსახურის 1.10.2020 წლის №29843 ბრძანება.

დარიცხული თანხა: 971 672 ლარი.
მათ შორის:
გადასახადი - 568 302
დღგ - 330 539
მოგების გადასახადი - 2 877
საშემოსავლო გადასახადი - 234 886
ჯარიმა - 296 712
საურავი - 106 658

ფაქტების აღწერა/დარიცხვის საფუძვლები
აუდიტის დეპარტამენტის კამერალური საგადასახადო შემოწმების 16.06.2020 წლის აქტის მიხედვით საწარმოს საქმიანობას წარმოადგენს სამშენებლო ბლოკის წარმოება და სამშენებლო მასალების შეძენა-რეალიზაცია. გადასახადის გადამხდელი ახორციელებს სამშენებლო მასალების როგორც ადგილობრივ ბაზარზე შეძენას, ასევე მათ იმპორტს. შემოწმებულია 7.06.2017 წლიდან 25.11.2019 წლამდე პერიოდი.
საწარმოს დეკლარირებული მონაცემებით წარდგენილი აქვს დღგ-ის ნულოვანი ბრუნვები, არ აქვს სააღრიცხვო დოკუმენტაცია და არ თანამშრომლობს საგადასახადო ორგანოსთან. შესაბამისად, საგადასახადო კოდექსის 73-ე მუხლის მე-5 ნაწილის გათვალისწინებით, მომჩივნის საგადასახადო ვალდებულებები განისაზღვრა არაპირდაპირი მეთოდის გამოყენებით. კერძოდ, არსებული პირველადი დოკუმენტაციის და შემოსავლების სამსახურის გადასახადების ადმინისტრირების საინფორმაციო სისტემის მონაცემების გათვალისწინებით.
საწარმოს განკარგვადი თანხის თაობაზე შესაბამისი განმარტების წარუდგენლობის გამო, აღნიშნული თანხა ჩაითვალა შესაბამისი პერიოდის ბოლოს საწარმოს დირექტორზე გაცემულ ხელფასად. გადასახადის გადამხდელს დაერიცხა საშემოსავლო გადასახადი 192 183 ლარი და დაეკისრა ჯარიმა საგადასახადო კოდექსის 275-ე მუხლის შესაბამისად 96 091 ლარი.
შემოწმების აქტის საფუძველზე მომჩივანს წარედგინა აუდიტის დეპარტამენტის 18.06.2020 წლის №225-5 საგადასახადო მოთხოვნა, რომელიც გასაჩივრდა შემოსავლების სამსახურში.
შემოსავლების სამსახურის 1.10.2020 წლის №29843 ბრძანებით საჩივარი დაკმაყოფილდა ნაწილობრივ. საგადასახადო კოდექსის 282-ე მუხლში 14.07.2020 წლის №6817-რს კანონით განხორციელებული ცვლილების საფუძველზე, გაუქმდა დღგ-ის გადამხდელად რეგისტრაციის გარეშე საქმიანობის პერიოდში, დღგ-ის დეკლარაციაში გადასახადის თანხის შემცირებისთვის ამავე კოდექსის 275-ე მუხლით გათვალისწინებული ჯარიმა. დანარჩენ ნაწილში საჩივარი არ დაკმაყოფილდა.
შემოსავლების სამსახურის 1.10.2020 წლის №29843 ბრძანება გასაჩივრდა საქართველოს ფინანსთა სამინისტროსთან არსებულ დავების განხილვის საბჭოში.

შემოსავლების სამსახურის გადაწყვეტილების შინაარსი
შემოსავლების სამსახური მიუთითებს საგადასახადო კოდექსის 136-ე მუხლის პირველ ნაწილზე, 49-ე მუხლის პირველი ნაწილის „ე“ ქვეპუნქტზე, 61-ე მუხლის მე-3 ნაწილზე, 73-ე მუხლის მე-5 ნაწილის „ა“ ქვეპუნქტზე, 102-ე მუხლის პირველი ნაწილის „ა“ ქვეპუნქტზე, 161-ე მუხლის პირველი ნაწილის „ა“ ქვეპუნქტზე, მე-100 მუხლის მე-3 ნაწილის „ა“ ქვეპუნქტზე, 73-ე მუხლის მე-4 ნაწილზე და მე-9 ნაწილის „ბ“ ქვეპუნქტზე, 101-ე მუხლის პირველ ნაწილზე და 154-ე მუხლის პირველი ნაწილის „ა“ ქვეპუნქტზე.
ზემოაღნიშნულ ნორმებზე და ფაქტობრივ გარემოებებზე დაყრდნობით, შემოსავლების სამსახურმა მიიჩნია, რომ ვინაიდან გადასახადის გადამხდელი არ აწარმოებდა ბუღალტრულ აღრიცხვას, მის მიერ ვერ იქნა წარდგენილი შემოსავლების განსაზღვრასთან დაკავშირებული დოკუმენტაცია, საქონლის მოძრაობის ამსახველი ინფორმაცია, საწყისი და საბოლოო ნაშთები, მართლზომიერად განხორციელდა გადასახადის გადამხდელის საგადასახადო ვალდებულებების განსაზღვრა საგადასახადო კოდექსის 73-ე მუხლის მე-5 ნაწილის შესაბამისად, არაპირდაპირი მეთოდის გამოყენებით.
ამასთან, იმის გათვალისწინებით, რომ გადასახადის გადამხდელის საგადასახადო ვალდებულებების განსაზღვრა არაპირდაპირი მეთოდით შეესაბამება კანონმდებლობას, საგადასახადო შემოწმებით მართლზომიერად განხორციელდა შინაარსის გათვალისწინებით ოპერაციის კვალიფიკაციის შეცვლა. აღნიშნულმა კი გამოიწვია დეკლარირებულ მონაცემებსა და შემოწმებით გამოვლენილ მონაცემებს შორის სხვაობა, რაც თავის მხრივ, ოპერაციის შინაარსის გათვალისწინებით წარმოადგენს საწარმოს დირექტორზე გაცემულ ხელფასს. ამდენად, შემოსავლების სამსახურმა მიიჩნია, რომ არ არსებობს საჩივრის დაკმაყოფილების საფუძველი.
დღგ-ის გადამხდელად რეგისტრაციის გარეშე საქმიანობის პერიოდში, დღგ-ის დეკლარაციაში გადასახადის თანხის შემცირებისთვის დარიცხულ ჯარიმასთან დაკავშირებით შემოსავლების სამსახური მიუთითებს საგადასახადო კოდექსის 43-ე მუხლის მე-4 ნაწილზე, 269-ე მუხლის 21 ნაწილზე, 275-ე მუხლის მე-2 ნაწილზე, 282-ე მუხლის პირველ ნაწილზე და ამავე მუხლში საგადასახადო კოდექსში 14.07.2020 წლის №6817-რს კანონით განხორციელებულ ცვლილებაზე.
ზემოაღნიშნული სამართლებრივი ნორმებიდან გამომდინარე, შემოსავლების სამსახურმა მიიჩნია, რომ საგადასახადო კოდექსის 282-ე მუხლში 14.07.2020 წლის №6817-რს კანონით განხორციელებული ცვლილების საფუძველზე, უნდა გაუქმდეს დღგ-ის გადამხდელად რეგისტრაციის გარეშე საქმიანობის პერიოდში, დღგ-ის დეკლარაციაში გადასახადის თანხის შემცირებისთვის საგადასახადო კოდექსის 275-ე მუხლით გათვალისწინებული ჯარიმა.

მომჩივნის არგუმენტაცია
მომჩივანი აღნიშნავს, რომ შემოსავლების სამსახურის 1.10.2020 წლის №29843 ბრძანებაში დამახინჯებულია მთელი რიგი ფაქტობრივი გარემოებები. საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის და საქართველოს საგადასახადო კოდექსის საფუძველზე, იმისთვის, რომ წარმოადგინოს არგუმენტაცია, საჭიროა დამატებით დრო. შემოსავლების სამსახურის ბრძანება არის უკანონო და დაუსაბუთებელი.

დავების განხილვის საბჭო
მხარეთა არგუმენტაციისა და წარმოდგენილი დოკუმენტაციის განხილვის შემდეგ საბჭომ მიიჩნია, რომ საჩივარი არ უნდა დაკმაყოფილდეს შემდეგ გარემოებათა გამო:
საგადასახადო კოდექსის 136-ე მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად, გადასახადის გადამხდელი ვალდებულია სწორად და დროულად აღრიცხოს შემოსავლები და ხარჯები დოკუმენტურად დადასტურებულ მონაცემთა საფუძველზე, ამ თავით გათვალისწინებული მეთოდების გამოყენებით და მიაკუთვნოს იმ საანგარიშო პერიოდს, რომელშიც მოხდა მათი მიღება და გაწევა.
ამავე კოდექსის 73-ე მუხლის მე-9 ნაწილის თანახმად, საგადასახადო ვალდებულების განსაზღვრის მიზნით საგადასახადო ორგანოს უფლება აქვს:
ა) მხედველობაში არ მიიღოს სამეურნეო ოპერაციები, რომლებსაც არა აქვს არსებითი ეკონომიკური გავლენა;
ბ) სამეურნეო ოპერაციის ფორმისა და შინაარსის გათვალისწინებით შეცვალოს მისი კვალიფიკაცია, თუ ოპერაციის ფორმა არ შეესაბამება მის შინაარსს.
საგადასახადო კოდექსის 101-ე მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად, ხელფასის სახით მიღებულ შემოსავლებს განეკუთვნება ფიზიკური პირის მიერ დაქირავებით მუშაობის შედეგად მიღებული ნებისმიერი საზღაური ან სარგებელი, მათ შორის, წინა სამუშაო ადგილიდან პენსიის ან სხვა სახით მიღებული შემოსავალი, ან შემოსავალი მომავალი სამუშაო ადგილიდან.
საგადასახადო კოდექსის 154-ე მუხლის პირველი ნაწილის „ა“ ქვეპუნქტის თანახმად, გადახდის წყაროსთან გადასახადის დაკავება ევალება საგადასახადო აგენტს, რომელიც არის იურიდიული პირი, საწარმო/ორგანიზაცია ან მეწარმე ფიზიკური პირი, რომელიც დაქირავებულს უხდის ხელფასს.
შემოწმების შედეგად დადგინდა, რომ კომპანიის მიერ დეკლარირებულია დღგ-ით დასაბეგრი ნულოვანი ბრუნვები. მომჩივანი შემოწმების პროცესში არ თანამშრომლობდა საგადასახადო ორგანოსთან და არ აქვს სააღრიცხვო დოკუმენტაცია. ასევე, წარდგენილი არ არის ახსნა-განმარტება განკარგვადი თანხების შესახებ.
ვინაიდან საწარმოს როგორც შემოწმების პროცესში, ისე დავის წარმოებისას არ წარმოუდგენია სააღრიცხვო დოკუმენტაცია, საბჭოს მიაჩნია, რომ მომჩივნის საგადასახადო ვალდებულებების განსაზღვრა არაპირდაპირი მეთოდით განხორციელდა კანონმდებლობის შესაბამისად და არ არსებობს საჩივრის დაკმაყოფილების საფუძველი. ამასთან, ვინაიდან მომჩივნის მიერ საგადასახადო ორგანოს არ მიეწოდა ინფორმაცია/განმარტება განკარგვადი თანხის შესახებ, შემმოწმებელთა მიერ აღნიშნული თანხის სახელფასო განაცემად ჩათვლა მართლზომიერია და მომჩივნის საგადასახადო ვალდებულებები განსაზღვრულია კანონმდებლობის შესაბამისად.

საბჭომ იხელმძღვანელა საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 304-ე მუხლის პირველი ნაწილის „გ“ ქვეპუნქტით და გადაწყვიტა:

1. საჩივარი არ დაკმაყოფილდეს;
2. გადაწყვეტილება შეიძლება გასაჩივრდეს თბილისის საქალაქო სასამართლოში (თბილისი, დავით აღმაშენებლის ხეივანი №64) ამ გადაწყვეტილების მომჩივნისთვის ჩაბარებიდან 20 კალენდარული დღის ვადაში.